«اسرافیل علمداری» بازیگر سینما و تلویزیون، در گفت‌وگو با خبرنگار سینماپرس، ضعف فیلمنامه را از عوامل اصلی فاصله گرفتن رسانه ملی از تولید آثار مناسبتی ماندگار عنوان کرد و اظهار داشت: عدم ساخت آثار دینی و متناسب با ایام محرم، به‌ویژه اربعین، الزاماً به این موضوع برنمی‌گردد که چنین آثاری مخاطب دارند یا ندارند، بلکه به کیفیت تولید آن‌ها بستگی دارد. اگر اثری به‌درستی، با ساختار دراماتیک و به شکلی جذاب تولید شود، قطعاً مخاطب خود را خواهد داشت. این مسئله فقط به آثار محرم و اربعین محدود نمی‌شود، بلکه درباره سایر موضوعات نیز صدق می‌کند و همه چیز به نوع پرداخت و پردازش اثر بستگی دارد.

بازیگر مجموعه تلویزیونی «دروازه ساعات» با اشاره به تأثیر ضعف فیلمنامه در وارونه شدن پیام برخی آثار، تصریح کرد: در سریال‌ها نیز همین‌گونه است و همه چیز به فیلم‌نامه برمی‌گردد. معمولاً ابتدا ایده شکل می‌گیرد و بعد فیلم‌نامه نوشته می‌شود، اما گاهی نتیجه آن‌قدر ضعیف است که نه فقط در این حوزه، بلکه در کل فیلم‌نامه‌نویسی و نگارش آثار دراماتیک با ضعف جدی مواجه هستیم. گاهی موضوعی به دست ما می‌رسد و به این نتیجه می‌رسیم که اگر به آن نپردازیم، بهتر است؛ چون ضعف فیلم‌نامه باعث می‌شود اگر به آن موضوع پرداخته شود، حتی نتیجه معکوس بدهد و پیام اصلی و حال و هوای اثر از بین برود.

علمداری با بیان این مطلب که به نظر من، مشکل اساسی ما در این حوزه، نگارش است؛ متذکر شد: همین امروز هم سریال‌های مختلفی تولید می‌شود، اما همچنان ضعف‌های جدی در بخش نگارش وجود دارد. البته نمی‌توان گفت مقصر این وضعیت صرفاً نویسندگان هستند یا اینکه نویسنده کم داریم. مسئله به یک تفاوت فرهنگی برمی‌گردد.

بازیگر مجموعه تلویزیونی «یوسف پیامبر» ریشه بخشی از ضعف فیلم‌نامه‌نویسی در ایران را در تفاوت سنت‌های ادبی ایران و غرب دانست و بیان کرد: اساس ادبیات دراماتیک متعلق به غرب است. اگر آن‌ها به ادبیات دراماتیک خود می‌بالند، ما به شعر خود افتخار می‌کنیم. ادبیات ما بیش از هر چیز بر شعر استوار است، در حالی که آن‌ها در حوزه ادبیات نمایشی و دراماتیک بسیار قوی هستند؛ نمایشنامه‌نویسان برجسته دارند و اساساً سنت فیلم‌نامه‌نویسی در آنجا شکل گرفته است.

وی افزود: به همین دلیل، یک نمایشنامه که در خارج از کشور نوشته می‌شود، گاهی در سطح جهانی منتشر می‌شود، اما ما چند نمایشنامه‌نویس یا فیلم‌نامه‌نویس داریم که آثارشان انتشار جهانی پیدا کرده باشد! این را از باب ضعف افراد نمی‌گویم؛ این یک تفاوت فرهنگی است. فرهنگ ما، فرهنگ شعر است و فرهنگ آن‌ها، فرهنگ ادبیات دراماتیک.

این بازیگر پیشکسوت تصریح نمود: به دلیل همین ضعفی که در فیلم‌نامه‌نویسی داریم، در برخی موضوعاتی که با آن‌ها مواجه می‌شویم، گاهی آن‌قدر بد نوشته می‌شوند که واقعاً اگر به آن‌ها پرداخته نشود، بهتر از آن است که با یک پرداخت ضعیف تولید شوند.

بازیگر سریال تلویزیونی «مردان آنجلس» با اشاره به نقش کمرنگ شدن حضور سریال‌سازان موفق آثار دینی در افول این ژانر طی سال‌های اخیر در رسانه ملی، اظهار داشت: سریال «شب دهم» به نویسندگی و کارگردانی آقای حسن فتحی را می‌توان یکی از بهترین نمونه‌های این ژانر دانست. به اعتقاد من، این اثر از نظر نگارش و اجرا همچنان ماندگار است. اما در مجموع، این دست سینماگران و نویسندگان در اقلیت هستند. نمی‌توان گفت امروز افراد زیادی می‌نویسند اما آثارشان از کار درمی‌آید؛ از سوی دیگر، برخی از اهل قلم نیز به دلایل مختلف اجتماعی یا سیاسی، دیگر فعالیت نمی‌کنند.

وی تاکید کرد: نکته مهم دیگر این است که ساخت آثار دینی و مذهبی، بیش از هر چیز، به باور و اعتقاد سازنده آن وابسته است. برای مثال، مرحوم فرج‌الله سلحشور در مجموعه «یوسف پیامبر» صرفاً یک هنرمند نبود؛ او انسانی بسیار معتقد و مؤمن بود و نسبت به باورهای دینی و عملکرد خود اعتقاد راسخی داشت. خودش هم هیچ‌گاه صرفاً به عنوان یک هنرمند به کارش نگاه نمی‌کرد، بلکه معتقد بود وظیفه‌ای بر عهده دارد و اصل ماجرا همان اعتقاد اوست.

این سینماگر متذکر شد: البته این موضوع فقط به آثار دینی محدود نمی‌شود. در هر حوزه‌ای، چه آثار عاشقانه، چه سیاسی، چه اقتصادی و چه اجتماعی، اگر باور و عشق وجود نداشته باشد، اثر از کار درنمی‌آید. در آثار دینی و مذهبی این مسئله اهمیت بیشتری پیدا می‌کند. به نظر من، ضعف اصلی ما نیز همین‌جاست؛ اگر آن اعتقاد، ایمان و باور نسبت به کاری که انجام می‌دهیم وجود نداشته باشد یا سست باشد، نتیجه کار هم سست خواهد شد.

«اسرافیل علمداری» در پایان این گفت و گو خاطرنشان ساخت: حتی اگر از نظر فنی همه ابزارها درست به کار گرفته شده باشد و اثر از لحاظ دراماتیک نیز خوب نوشته شده باشد، باز هم بدون باور و اعتقاد، آن اثر تأثیر لازم را نخواهد داشت. این مسئله نه فقط در آثار دینی، بلکه در همه موضوعات اهمیت اساسی دارد.