محمدرضا مهدوی‌پور/ فیلم سینمایی «جانشین» عنوان اثری در «ژانر دفاع مقدس» است که با محوریت «عملیات نصر ۴» در خرداد و تیر ۱۳۶۶ هجری‌شمسی، به عنوان یکی از تجربه‌های تازه این ژانر در تصویرسازی از شخصیت انسانی فرمانده جنگ در «جشنواره فجر» حاضر شده است. اثری که در قالب «بیوگرافی» به سراغ روایت زندگی «شهید حسین املاکی» از چهره‌های شاخص سپاه پاسداران استان گیلان و «جانشین لشکر قدس» می‌رود. شهیدی کمتر شناخته شده که «امام خامنه‌ای» از ایشان به عنوان «قهرمان» تعبیر فرموده و به «همت گیلان» شهرت داشت و حالا «جانشین» تلاش می‌کند تا تصویری انسانی از این «سردار قهرمان دفاع مقدس» به مخاطب سینمایی خود ارایه دهد. تلاشی هرچند ارزنده و قابل تقدیر؛ اما دچار نقیصه‌های فراوان از حیث ساختار روایت که موجب شده تا «جانشین» بیش از آن‌که واجد انسجام یک اثر «سینمایی» باشد، به اثری کم توان مبدل شود که به صورت جورچین و بدون پیوند دراماتیک لازم، اقدام به تصویرسازی از مقاطعی پراکنده از زندگی قهرمان خود می‌کند و بیش از هر چیز از حال‌وهوای «اپیزودیک» برخوردار می‌شود. اثری که به واسطه ضعف فیلمنامه، موجب شده تا نتواند همچون شروع هیجانی و پرتعلیق خود در ابتدا، مخاطب را تا انتها همراه خود سازد و بالافاصله پس از نقطه عطف ابتدایی و از دست رفتن حافظه شخصیت اصلی و ... از ریتم بیافتد و به واسطه فقدان بحران و تعلیق، روایتی کش‌ آمده و پراکنده‌گو را در منظر مخاطب سینمایی خود جلوه دهد. اثری که به سبب ضعف در کارگردانی و به کارگیری مناسب از جلوه‌ها، نه تنها از لحاظ گریم و لباس و موقعیت و ... باورپذیری مخاطب را تضعیف می‌کند؛ بلکه با به تصویر کشیدن جنگی کلیشه‌ای، امکان ایجاد حس و حال در مخاطب را سرکوب کرده و در این میان موسیقی تاثیرگذار نیز نمی‌تواند بار احساسی روایت‌گری در «جانشین» را به دوش بکشد و بازی‌های تصنعی بازیگران را جبران نماید.

شایان ذکر است که «جانشین» عنوان یکی از فیلم‌های سینمایی حاضر در «بخش مسابقه سینمای ایران» بود که در روز چهارشنبه ۱۵ بهمن به عنوان پنجمین روز از برگزاری «چهل و چهارمین جشنواره ملی فیلم فجر»، در سئانس دوم «سینمای رسانه» و در محل «پردیس ملت» به نمایش درآمد. اثری به کارگردانی «مهدی شامحمدی» و تهیه‌کنندگی «روح‌اله سهرابی» که «محمد فراهانی» نویسندگی آن را عهده‌دار بوده و «آرمان درویش» در کنار امیر آقایی، شکیب شجره، سارا توکلی، امیرحسین هاشمی، پیام احمدی نیا، هادی شیخ الاسلامی، پیمان نوری، میلاد رفاقتی، حسین اثباتی، عرفان آصفی و رضا نوری ترکیب اصلی بازیگران این اثر سینمایی را تشکیل می‌دهند.

همچنین سایر عوامل فیلم سینمایی «جانشین» عبارتند از: مشاور فیلمنامه؛ علیرضا محصولی و سیدمحمدحسینی، مدیر فیلمبرداری: سعید براتی، تدوین: حمید نجفی‌راد، طراح صحنه: بهزاد جعفری، طراح لباس: نیاز حمیدی، طراح چهره‌پردازی: عباس عباسی، موسیقی: آرش عزیزی، جلوه‌های ویژه بصری: محمد برداران، جلوه‌های ویژه میدانی: رضا ترکمان، صدابرداری: میثم کیامرثی، طراحی و ترکیب صدا: محمدحسین ابراهیمی، برنامه‌ریزی: محمد ثقفی، دستیار اول کارگردان: علی غیاثوند، منشی صحنه: سارا عبداللهی، طراح بدلکاری: امیرحسین خنجری، عکاس: کوروش پیرو و مدیر روابط‌عمومی: فاطمه پزشکی.