«مصطفی دالایی» پیشکسوت سینمای مستند انقلاب اسلامی با اشاره به نقش مستندسازان در «جنگ تحمیلی رمضان» اظهار داشت: تا حدی حضور مردمی در صحنه وجود داشت که همان بحث میدان است. در این فضا، هنرمندان می‌توانستند نقش‌آفرینی کنند؛ از جمله فیلم‌برداران، عکاسان و مستندسازان، تا صحنه‌ها و تصاویر ارزشمندی ثبت کنند؛ هم برای انتشار در شبکه‌های اجتماعی و هم برای پخش از تلویزیون.

وی متذکر شد: با این حال بخشی از مسئله به فعالیت رزمندگانی بازمی‌گردد که عملاً در حال انجام مأموریت‌های اصلی هستند؛ از جمله حوزه‌هایی مانند لانچرها، پهپادها، اتاق‌های فرماندهی، نیروی دریایی و سامانه‌های پدافندی. به دلیل ماهیت محرمانه این فعالیت‌ها، طبیعی است که این بخش تا حدی دچار محدودیت شود.

تصویربردار ارشد گروه مستند روایت فتح همچنین با بیان این مطلب که شخصاً علاقه‌مندم در حوزه تصویربرداری از بخش لانچرها و پهبادی جنگ کاری انجام دهم و معتقدم دیگران نیز چنین انگیزه‌ای دارند، تصریح نمود: اما نگرانی من این است که شرایط امروز با دوران دفاع مقدس هشت‌ساله قابل مقایسه نیست؛ دوره‌ای که گروه‌های مختلف می‌توانستند خود را به خط مقدم برسانند، با رزمندگان همراه شوند و مستندسازی کنند.

وی افزود: در شرایط فعلی، به دلیل حساسیت‌های امنیتی، حفظ هویت نیروهای فعال در کنار لانچرها و همچنین مخفی نگه داشتن موقعیت تجهیزات نظامی، امری ضروری است تا از خطراتی مانند ترور جلوگیری شود. از این منظر، به نظر می‌رسد ناچاراً نوعی کم‌کاری در حوزه ثبت تصویری رخ دهد که شاید گریزی از آن هم نباشد.

این مستندساز در مورد لزوم ثبت و ضبط تصاویر از بخش هایی از جبهه های جنگ رمضان که از طبقه بندی محرمانگی خارج شده اند؛ بیان کرد: انتظار می‌رود مسئولان نظامی در این زمینه تدبیری بیندیشند؛ به این معنا که بخش‌هایی از فعالیت‌ها که سطح محرمانگی بالایی ندارند، در اختیار مستندسازان و عکاسان قرار گیرد تا این وقایع ثبت و ضبط شود. در غیر این صورت، این نگرانی وجود دارد که در آینده‌ای نه‌چندان دور چه چند ماه بعد و چه چند سال بعد با کمبود جدی اسناد و روایت‌های تصویری از این دوره، از جمله جنگ رمضان یا درگیری‌های دوازده‌روزه پیشین، مواجه شویم و تنها حسرت آن باقی بماند.

وی یادآور شد: اگر این روایت‌ها امروز ثبت شوند، در آینده می‌توانند مبنای تولید آثار مستند و حتی آثار داستانی قرار گیرند. نگرانی من این است که به دلیل شرایط خاص، این موضوع به‌درستی مورد توجه قرار نگیرد. البته تردیدی نیست که شرایط امنیتی این دوره بسیار ویژه است و باید با دقت فراوان رعایت شود، اما در کنار آن، نباید از اهمیت ثبت تاریخ غافل شد.

دالایی در ادامه گفت و گو درمورد عملکرد رسانه ملی طی «جنگ رمضان» اظهار داشت: اقدامات رسانه ملی وابسته به مجوز و همکاری مراکز نظامی و فرماندهی است. قطعاً در تلویزیون، سینما و دیگر حوزه‌ها، مستندسازان و عوامل حرفه‌ای بسیاری آماده فعالیت هستند، اما همان‌طور که اشاره شد، همه‌چیز به میزان اجازه و شرایطی بازمی‌گردد که نهادهای نظامی فراهم می‌کنند. ممکن است تمرکز اصلی آنان بر حفظ محرمانگی تجهیزات و نیروها باشد که این خود منطقی و قابل دفاع است، چرا که آسیب دیدن حتی یک نیروی انسانی، خسارتی جبران‌ناپذیر خواهد بود.

«مصطفی دالایی» در پایان این گفت و گو خاطرنشان ساخت: در نهایت، این پرسش باقی می‌ماند که آیا امکان هماهنگی و گفت‌وگوی مؤثر میان مدیران رسانه ملی و مسئولان نظامی وجود دارد یا خیر؟ یا اینکه سرعت و شرایط جنگ به‌گونه‌ای است که اساساً فرصتی برای این کار باقی نمی‌گذارد و پس از پایان ماجرا، تنها حسرت نبود مستندات کافی برای آیندگان نصیب ما خواهد شد.