جمعه ۱۶ فروردین ۱۳۹۸ - ۱۵:۱۵

چطور باید برای اقوام ایرانی سریال ساخت؟

برخورد هوشمندانه «نون.خ» با ادعای نتانیاهو

نون خ

سینماپرس: سوژه مناسب سریال نوروزی شبکه یک تا جایی اهداف اجتماعی و سیاسی را با درون‌مایه طنز جلو برد که یک بار دیگر ادعای مفتضحانه رئیس رژیم صهیونیستی با ایران را به تمسخر کشید.

به گزارش سینماپرس، سریال نوروزی شبکه اول سیما امشب با بیش از دو هفته روی آنتن به پایان راه می‌رسد و البته باید منتظر «نون. خ» ‌های دیگری باشیم که قول آن را تهیه‌کننده سریال(مهدی فرجی) بنابر درخواست مدیران رسانه‌ملی داده است. کاری که تلفیقی از کمدی کلام و موقعیت بود. بسیاری از کارشناسان کار جدید سعید آقاخانی برای تلویزیون را پرتحرک‌ترین کمدی در اقلیم بومی دانستند.

شاید یکی از مخاطرات این سریال شوخی با اقوام بود که در برخی از موارد صداوسیما را در مقابل قومیت‌های مختلفی قرار می‌داد که یا آن سریال متوقف می‌شد و یا با اصلاحاتی روی آنتن می‌رفت. نکته‌ای که پیش از این مورد سوال بسیاری از رسانه‌ها بود و سعید آقاخانی پاسخ آن را این چنین داد: " این اتفاق در «نون. خ.» نخواهد افتاد؛ چون هم من و هم برخی از هنرمندان این سریال، کُرد هستیم. جالب است بدانید که حدود ۲۰ بازیگر بومی داریم که از کردستان و کرمانشاه آمده‌اند. گاهی وقتی سطحی با قومیت‌ها برخورد می‌شود چنین اتفاقی می‌افتد [با چالش و حاشیه روبه‌رو می‌شود].

سطحی پرداختن به اقوام و آداب و رسوم نکته مهمی است که در سریال تلویزیونی «نون. خ» شاهد عمق آن هستیم حتی در پوشیدن لباس‌ها و نشان دادن آداب و رسوم و سبک زندگی هم طراح لباس و صحنه پرداز و کارگردانی دریغ نکرده است. آنقدر این وسعت دید و پرداخت، گستره داشته که ماموستا مصطفی شیرزادی، امام جمعه مریوان، از شهرستان‌های استان کردستان نیز به پخش این سریال واکنش نشان داد و گفت: «ساخت سریال‌هایی همچون «نون. خ» در تقویت همبستگی ملی و قومی تأثیرگذار است. این سریال تلویزیونی به‌خوبی ظرفیت‌های مناطق غرب کشور را منعکس می‌کند. سریال نوروزی «نون. خ» توانسته مخاطبان تلویزیونی زیادی را دنبال خود بکشاند و شور و نشاط در بین مردم ایجاد کرده است.»

یکی دیگر از مشکلات بر سر راه سعید آقاخانی نگاه مخاطب شبکه یک به سریال «پایتخت» بوده که ۶ بار با موقعیت‌های مختلف آن را دیده بود. سریالی که با رویکرد بومی به سراغ اقوام مازندرانی ما رفت و موقعیت‌ها و داستان‌های مختلفی را برای مخاطب روایت کرد. حتی قرار بود امسال با یک اسپیشال اپیزود تقدیم مخاطب کند اما به دلیل درگذشت ناگهانی نویسنده‌اش(خشایار الوند) به یک زمان دیگری موکول شد. به زعم بازدید مخاطبان از آمارها و نظرسنجی‌های متفاوت توانست در وهله نخست پخش و تازگی سوژه و شرایط اقلیمی توجه بسیاری از مخاطب را به خودش جلب کند تا جائی که برخی از مردم، مسئولین خصوصا کُردنشین‌ها خواستار ادامه «نون. خ» با موقعیت‌های جدید بودند.

«نون. خ» در کنار نمایش فرهنگ و زندگی مردم کردستان از موضوعات اقتصادی و سیاسی غافل نشد. مسئله اختلاس و حق مردم را ادا کردن را جدی در دستور کار خود قرار داد. و چند قسمتی هم هست موضوع اظهارنظر مفتضحانه «نتانیاهو- رئیس رژیم صهیونیستی» را با خلق موقعیت خرید هواپیما در یک منطقه متروکه دوباره بر سر زبان‌ها آورد. به طوریکه خبرها به گوش می‌رسد با نشان دادن این موضوع در «نون. خ» مجدداً جوک بزرگ نتانیاهو در جامعه جهانی مطرح شده است. می‌دانید که او در سال گذشته موضوع «دورقوزآباد» را در سازمان ملل عنوان کرد و بعداً معلوم شد که اصلاً منابع هسته‌ای در چنین منطقه‌ای از ایران وجود ندارد. این اتفاق در جامعه جهانی به یک جوک مفتضحانه قلمداد شد!  

سعید آقاخانی خیلی هوشمندانه این موضوع را با یک هواپیما پیش کشید و منظور خودش را رساند که در فضای مجازی هم دوباره این جوک و رفتار ساده‌لوحانه یک سیاستمدار اسرائیلی دست به دست شد. نشان دادن این دیالوگ‌ها و بازنگری تحلیل مفتضحانه نتیانیاهو درباره ایران بدون کلیشه و تکرار بر سر زبان‌ها افتاد و مردم بنویسند که یکپارچه در مقابل چنین تهدیداتی ایستاده‌اند و هر نوع همکاری یا جاسوسی برای کشورهای اسلامی تقبیح شده و همه ملت یکپارچه در مقابل تحریم‌های ظالمانه ایستاده‌اند.

پرداختن «نون. خ» به قوم کُرد یک ریسک بزرگ بود که سعید آقاخانی آن را پذیرفت. کسی که در ساخت و بازی سریال‌های طنز از تجربه خوبی برخوردار است؛ چون او و امثال او رگ مخاطب را بهتر می‌شناسند و اگر بخواهند درباره اقوام و سبک زندگی هم حرف‌های بزرگ بزنند این اصالت را بدون لودگی و خوشمزگی فریاد می‌کنند. همان‌طور که پیش از این هم سعید آقاخانی درباره نوع طنز خود گفته بود: " بی‌مزه نخواهیم بود. نباید مخاطب حتماً غش‌غش بخندد! این لزوماً طنز نیست. ما یک مجموعه‌ای را برای عید نوروز آماده می‌کنیم که کار اجتماعی هم باشد. تماشاگر فیلم‌های مناسبتی باید آداب و رسوم فرهنگ ایرانی را هم ببیند و این اتفاق در «نون. خ.» افتاده است. "

روایت "نورالدین خانزاده" روستاهای کردستان که در زمینه صادرات تخمه آفتابگردان فعالیت می‌کند همه قشرها، سنین، مشاغل و شخصیت‌ها در آن حضور دارند. هم فضای روستایی و طبیعت بکر غرب ایران را نمایش می‌دهد و هم کوچه پس کوچه‌های تهران را! گویش کُردی در آن، نزدیک به واقع و در عین حال قابل درک برای همه مردم است. از موسیقی محلی و اقلیمی به زیبایی در آن استفاده شده و پوشش اصیل و سنتی مردم آن منطقه نیز به خوبی نمایان است.

«نون. خ» در موضوع اقتصادی هم به سراغ مسئله اختلاس رفته است. جایی که با فوت یکی از طرف‌های تجاری «نورالدین خانزاده» شخصیت اصلی داستان، بخش زیادی از پول‌های مردم از دست می‌رود. تا نورالدین مظنون به اختلاس پول‌های آن‌ها شود و اصلاً این عنوان «نون. خ» از همین‌جا می‌آید.   البته در عین حال از پرداختن به رفتار هوشمندانه «نون. خ» در ارائه کاراکتر روحانی هم نباید بگذریم. جایی که هومن حاجی‌عبداللهی برای نقش "افشه" انتخاب شد؛ معمولاً چنین نقشی حساسیت‌ها و محدودیت‌های خاص خودش را دارد. به هر حال نقش قشری از اجتماع را "حاجی عبداللهی" بازی کرد که هم پوشش متفاوتی دارند و هم اینکه برای رسیدن به آن نیاز به تحقیق‌های بسیاری است. «افشه» - «نون. خ» انصافاً تقلیدی از هیچ‌کدام از روحانیون بازی شده در سیما نبود.  

نکته آخر؛ هویت شبکه یک سیما ایجاب می‌کرد و می‌کند که در ادامه هم به سراغ اقوام مختلف و نمایش فرهنگ و گویش و طبیعت آن‌ها برود؛ چون رسالت تلویزیون خصوصاً شبکه یک که به عنوان یک شبکه ملی تعریف شده نشان دادن این سبک زندگی، آداب و رسوم و نشان دادن مشکلات، رنج‌ها و آسیب‌های موجود در اقوام و مناطق محروم و حاشیه‌نشین کشور است.